Bản sắc và hội nhập

Miền Tây xứ Nghệ là mảnh đất giàu bản sắc văn hóa của đồng bào các DTTS Thái, Mông, Khơ Mú, Ơ Đu, Thổ...; Lên với miền biên viễn xứ Nghệ trong dịp lễ hội mùa Xuân, sẽ được đắm mình trong những lễ hội cổ truyền, mang đậm bản sắc văn hóa của đồng bào các DTTS.

Đầu Xuân năm mới, chúng tôi tìm đến nhà của bà Tẩn Tả Mẩy, một người phụ nữ đã bước sang tuổi 67 ở xã Dền Sáng, huyện Bát Xát, Lào Cai để tìm hiểu về những đường nét thêu hoa văn trên trang phục truyền thống của người Dao.

Người Tà Riềng là một nhóm địa phương thuộc dân tộc Gié Triêng, đồng bào cư trú lâu đời trên dãy Trường Sơn hùng vĩ thuộc huyện biên giới Nam Giang, tỉnh Quảng Nam. Người Tà Riềng có những phong tục, tập quán, lễ hội riêng mang đậm dấu ấn của nền văn hóa nương rẫy. Tại mỗi làng của người Tà Riềng đều có một ngôi nhà làng truyền thống làm nơi hội họp, sinh hoạt văn hóa, gọi là su moong.

Từ ngày 14/2 đến ngày 16/02/2025 (tức ngày 17, 18, 19 tháng Giêng âm lịch) tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể Thao và Du lịch sẽ tổ chức Ngày hội “Sắc Xuân trên mọi miền Tổ quốc” năm 2025.

Nhằm góp phần giới thiệu, phát huy giá trị các di sản văn hóa truyền thống đặc sắc trên mọi miền đất nước, di sản văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số (DTTS) tỉnh Kon Tum, từ ngày 4-7/2, Bảo tàng – Thư viện tỉnh Kon Tum đã tổ chức hoạt động trình diễn, trải nghiệm di sản văn hóa truyền thống Xuân Ất Tỵ năm 2025.

Công tác bảo tồn và phát huy trang phục truyền thống của đồng bào DTTS được tỉnh Bình Thuận và các cấp, ngành chức năng quan tâm, cụ thể hóa bằng nhiều hoạt động thiết thực. Tuy nhiên, để di sản văn hóa dân tộc được phát huy hiệu quả trong cộng đồng thì vẫn còn nhiều việc cần làm.

Đàn đá là nhạc cụ độc đáo có giá trị lớn về khảo cổ, âm nhạc và văn hóa của người Mnông ở Đắk Nông. Người Mnông xưa quan niệm rằng, thanh âm đàn đá là phương tiện kết nối giữa con người với thần linh. Trải qua bao thế kỷ, đàn đá không đơn thuần chỉ là nhạc cụ giải trí, mà còn mang giá trị văn hóa gắn với đời sống tâm linh, phong tục và nghi lễ của người Mnông.

Then nghi lễ có vị trí đặc biệt trong đời sống tâm linh của đồng bào dân tộc Tày ở huyện vùng cao Bình Liêu, tỉnh Quảng Ninh. Vào mỗi dịp cuối năm hay đầu năm mới, nghi lễ Then (“lẩu Then”) giải hạn và cầu phúc lại được tổ chức nhiều và ngày càng chu đáo hơn.

Mỗi độ Xuân về, các làng du lịch cộng đồng ở tỉnh Gia Lai khoác lên màu áo mới tươi sáng, rộn ràng và chuẩn bị sẵn sàng cho mùa du lịch Tết Nguyên đán, khám phá Tây Nguyên.

Múa trống đu là một di sản văn hóa phi vật thể của dân tộc Mường ở Phú Thọ. Đây là món ăn tinh thần không thể thiếu của người Mường mỗi dịp Tết đến, Xuân về. Hiện nay, múa trống đu đã trở thành nét sinh hoạt văn hóa phổ biến của người Mường trong các dịp hội hè, lễ Tết, mừng nhà mới, cầu mùa, mừng thọ… Di sản này đã được Dự án 6 Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2030 (Chương trình MTQG 1719) hỗ trợ kinh phí để bảo tồn, truyền dạy, phát huy trong cộng đồng.